Kök Hücre Benzeri Hücreleri Hedeflemek Over Kanserinin Nüksetmesini Önleyebilir

Fotoğraf: Hematoksilen – Eozin boyalı, düşük malign potansiyelli (LMP) müsinöz bir over tümörünün orta ölçekli mikroskop görüntüsüdür. Bu görüntü, basit müsinöz epitel dokuyu (sağda) ve sahte katmanlı müsinöz epitel dokuyu (solda – bir LMP tümörünün teşhisi) göstermektedir. Görüntünün üzerinden, epitel doku, mimari bir katmanlı yapı gibi görülmektedir. Görsel: Nephron (Vikipedi, CC BY-SA 3.0)

Over kanseri çok yaygın bir kanser türü değildir lâkin ölümcül olanlar arasındadır. Vakaların %70’inde kanserin nüksetmesi bu yüzdendir. Pittsburgh Üniversitesi, UPMC Hillman Kanser Merkezi, Magee-Womens Araştırma Enstitüsü (MWRI) ve diğer birkaç ortak enstitülerdeki araştırmacılar tarafından yürütülen yeni bir çalışmada, yeni ilaçlar ile kanserin tekrarlanmasındaki esas neden hedeflenerek, kök hücre benzeri over kanser hücrelerinin ortadan kaldırılması amaçlanmaktadır.

Çalışma, 673A isimli, kemoterapi sonrası da varlığını sürdüren kök hücre benzeri hücreleri spesifik olarak ortadan kaldıran yeni bir deneysel ilacı da tanıtarak, Cell Reports dergisinde yayımlanmıştır. Over kanserine model olarak bir deney faresi üzerinde, 673A ilacı ve kemoterapi tedavisi yapılarak, ciddi ölçüde büyük hayatta kalma oranlarına ulaşılmıştır.

MWRI’daki Ovarian Cancer Center of Excellence’ın yöneticisi ve Women’s Kanser Araştırma Merkezi’nin yardımcı yöneticisi olan Pittsburgh Üniversitesi’ndeki Tıp Profesörü Ronald Buckanovich, “Kök hücre benzeri hücreleri tohum gibi düşünebilirsiniz. Çünkü kök salıyorlar ve bir ağaca dönüşüyorlar. Özellikle karahindibağ kıyaslamasını beğenirim. Kanseri tedavi ettiğimizde, gerçekte sadece çimleri biçmiş oluyoruz ama asıl problem karahindibağlar her zaman geri geliyorlar,” demiştir.

Buckanovich, “Kemoterapi, kanser hücrelerini %90’ından %99’una kadar öldürmektedir ama kök hücre benzeri hücreleri geride bıraktığı için kanser nüksedebilmektedir. Tümör oluşturmak için gereken her şey 11 kök hücre benzeri hücredir. Buna kıyasla, 50,000 kök hücre benzeri olmayan hücre nakletmek ve bir tümör elde etmemek mümkündür.” demiştir.

Buckanovich’in 673A isimli ilacı, hücrelerin seri şekilde çoğalması ile birlikte toksik etki yaratan ALDH yolağını hedef alarak kök hücre benzeri hücreleri ortadan kaldırmaktadır. 673A ilacı ile tedavi edilen bir over kanser vakasında hücrelerin sadece %3 -%5’i ortadan kaldırılmıştır. Bunun yanı sıra Buckanovich belirtmiştir ki; ilaç, hiçbir fare üzerinde toksik etki yaratmamıştır.

İnsan over kanser hücreleri enjekte edilen deney farelerinin hem kemoterapi hem de 673A ilacı ile tedavi edilenlerinden %60’ı altı ayın sonunda kanserden tamamen arındırılmıştır. Bu çalışmada farelerin %10’u sadece kemoterapi ile tedavi edilmiştir.

Buckanovich, “Ne kadar dikkat çekici olsa da, 673A sadece kemoterapi-dirençli tümörlere etki edebilmiştir. Farelere, bu dirençli hücreler enjekte edildikten sonra 673A ilacı ile birlikte kemoterapi uygulanmıştır. Altı ay sonra 2/3’si kanserden kurtulmuştur. Buna kıyasla, sadece kemoterapi uygulanan grubun tamamı aynı zaman diliminden sonra ölmüştür,” demiştir.

Over kanser hücrelerinde kemoterapi direncinin yaygın biçimde gelişmesinden beri, bu yeni ilaç, ölümcül olan over kanserini yok etme oranını artıracak potansiyele sahiptir.

Yine de Buckanovich, 673A ilacının satışa çıkmadan önce daha çok araştırılması zorunluluğuna dikkat çekmiştir. Şu an, vücutta yeteri kadar uzun kalamamakta ve daha iyi bir çözünürlüğe ihtiyaç duymaktadır. Ayrıca insanlar üzerinde henüz test edilmemiştir. Daha optimist bakmak gerekir ise, 673A ilacı, kök hücre benzeri hücreleri ortadan kaldırma konusunda daha önceki ALDH inhibitör ilaçlarından on kat daha etkili ve kemoterapinin tesirini artırıcı özelliği ile umut vericidir.

Buckanovich, “Bu aynı bir artı bir ona eşittir demek gibi. Bir ilaç diğer ilacın etkisini nasıl artırır, bana gerçekten şaşırtıcı geliyor. Önemli bir etki, çünkü bu demek oluyor ki: daha az dozlarda kullanarak hastalardaki toksik oranını azaltabilme potansiyelimiz vardır,” demiştir.

Makaleyi görüntülemek için “Yeni Bir Pan-ALDH1A İnhibitörü Kök Hücre Benzeri Over Kanser Hücrelerindeki Nekroptozisleri Tetikler” burayı tıklayın.

Kaynak: phys.org